Bəzi gündəlik vərdişlər xərçəng xəstəliyinin yaranma riskini artıra bilər. Alkoqol qəbulu, siqaret çəkmək, qeyri-sağlam qidalanma və artıq çəki bu amillər sırasındadır.
Bununla yanaşı, yaş və genetik meyillilik kimi dəyişdirilməsi mümkün olmayan risk faktorları da mövcuddur.
Cagdas.az xəbər verir ki, bu barədə onkoloq və kimyaterapevt Rəsul Axmayev “Lenta.ru” ya açıqlamasında bildirib.
Həkimin sözlərinə görə, risk faktorları dəyişdirilə bilən və dəyişdirilməsi mümkün olmayan iki qrupa ayrılır. Yaş, genetik meyillilik, cins və dərinin xüsusiyyətləri ikinci qrupa daxildir.
Məsələn, açıq dəriyə, qırmızı və ya sarı saçlara, çillərə və mavi gözlərə sahib insanlarda dəri xərçənginin yaranma riski daha yüksək ola bilər. Axmayev qeyd edib ki, bu amilləri dəyişmək mümkün olmasa da, müntəzəm müayinələr xəstəliyin erkən aşkarlanmasına və risklərin idarə edilməsinə kömək edir.
Onkoloq bildirib ki, alkoqolun uzun müddət müntəzəm qəbulu süd vəzi, bağırsaq və qaraciyər xərçənginin yaranma ehtimalını artıra bilər. Siqaret isə əsasən ağciyər, qida borusu, qırtlaq, böyrək, sidik kisəsi və mədə xərçəngi ilə əlaqələndirilir.
Həkimin sözlərinə görə, qırmızı ətin və emal olunmuş ət məhsullarının, o cümlədən kolbasa və sosislərin uzun müddət çox istehlakı, həmçinin trans yağlarla zəngin fastfud qidalarla qidalanmaq bağırsaq xərçəngi riskini artıra bilər. Bu məhsulların qəbulunu azaltmaq kolorektal xərçəng riskinin aşağı salınmasına kömək edir.
Mütəxəssis mədədə yaşayan “Helicobacter pylori” bakteriyasının da mədə xərçənginin yaranmasında rol oynadığını vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, bakteriyanın aşkarlanması üçün müayinələr, eləcə də müalicə üsulları mövcuddur.
Bundan başqa, insan papilloma virusu (HPV) uşaqlıq boynu və anal kanal xərçənginə səbəb ola bilər. Hepatit B virusu da bəzi xərçəng növlərinin, xüsusilə qaraciyər xərçənginin yaranma riskini artırır. Həkim bu infeksiyalardan qorunmaq üçün peyvəndlərin əhəmiyyətini qeyd edib.
Axmayevin sözlərinə görə, təhlükəli kimyəvi maddələrlə işləmək də xərçəng riskini artıra bilən amillərdəndir. Bununla yanaşı, artıq çəki süd vəzi, bağırsaq, yumurtalıq, uşaqlıq cismi, böyrək və mədəaltı vəzi xərçəngi də daxil olmaqla bir sıra xəstəliklərlə əlaqələndirilir.
Onkoloq günəş şüaları altında uzun müddət qaralmaq vərdişinin, xüsusilə dəri xərçənginə meyilliliyi olan insanlarda riski artıra biləcəyini bildirib. Müalicə olunmayan bəzi xroniki xəstəliklər də müəyyən hallarda xərçəngin yaranmasına zəmin yarada bilər.
Mütəxəssis vurğulayıb ki, sağlam həyat tərzi, zərərli vərdişlərdən uzaq durmaq, peyvəndlər və həkim tövsiyəsinə uyğun müayinələr xərçəng riskinin azaldılmasında mühüm rol oynayır.\sfera.az\
